Over Luisterroute
Wat de gids doet, waar de verhalen vandaan komen, en wat hij bewust niet doet
Luisterroute is een audioreisgids voor Stavoren, Gaasterland en de Friese kust. Je opent hem in de browser van je telefoon, kiest een route, en onderweg vertelt hij vanzelf wat je ziet. Je hoeft niets aan te tikken en niets te lezen: zodra je in de buurt van een plek komt waar iets over te vertellen valt, begint het verhaal.
Veertien routes, en zelf een route bouwen
Er zijn dertien uitgeschreven routes — wandelen, fietsen, varen en met de auto — en de overtocht met de veerpont naar Enkhuizen. Samen dragen ze 179 met de hand geschreven verhalen, elk geschreven voor de plek waar je op dat moment staat. Ze staan allemaal na te lezen op de routepagina's van deze site.
Daarnaast kun je zelf een route bouwen, naar een adres of als rondje vanaf waar je staat. De gids zoekt dan zelf verhalen langs die lijn: monumenten, natuurgebieden, oude vertellingen en encyclopedie-alinea's over de plekken waar je langskomt. Dat werkt inmiddels in heel Nederland.
Voorgelezen door je eigen telefoon
Er zitten geen audiobestanden in de gids. De verhalen worden voorgelezen door de stem die al in je telefoon zit. Dat scheelt honderden megabytes, het werkt in het Nederlands, Duits en Engels, en het betekent dat een verhaal dat vandaag verbetert morgen meteen goed klinkt.
Onderweg gaat de afslag-aanwijzing altijd voor het verhaal. Klinkt er een verhaal terwijl er een afslag aankomt, dan hoor je een korte piep, de aanwijzing, en daarna gaat het verhaal verder bij de laatste zin. Een verhaal dat begonnen is wordt altijd afgemaakt.
Offline, en zonder account
Is de route eenmaal geladen, dan werkt de gids zonder bereik. Op de dijk, op het water en in de polder is dat geen overbodige luxe. Er is geen account, geen inlog en geen profiel: wat je doet blijft op je eigen toestel.
Waar de verhalen vandaan komen
Er wordt niets verzonnen. Elk verhaal komt uit een bron die na te kijken is, of het is met de hand geschreven uit gecontroleerde feiten. Bij elk gegenereerd verhaal hoort een bronvermelding en een licentie, en die hangt aan het verhaal zelf — niet aan de hele gids.
| Bron | Wat we ervan gebruiken | Licentie |
|---|---|---|
| OpenStreetMap | De kaart, de plekken en hun feiten | ODbL |
| Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed | De redengevende omschrijvingen uit het rijksmonumentenregister | CC0 |
| Waling Dykstra, Uit Friesland's volksleven (1895/1896) | De oude vertellingen per dorp | publiek domein |
| Natura 2000 (Rijksoverheid) en PDOK | De gebiedsbeschrijvingen, de begrenzingen en de officiële fiets- en wandelroutes op de kaart | CC0 |
| Wikipedia | Een alinea over een plek, waar die er is | CC BY-SA 4.0 |
| Wikimedia Commons | Een foto bij een plek, alleen bij een vrije licentie (naamsvermelding staat bij de foto zelf) | CC0 / CC BY / CC BY-SA |
| BRouter en Nominatim | Het uitrekenen van een route en het zoeken van een adres | open source / ODbL |
| Nationaal Dataportaal Wegverkeer (NDW) | Brugopeningen, wegwerkzaamheden en afsluitingen onderweg | open data |
| Rijkswaterstaat Waterinfo | Waterstand en golfhoogte bij Stavoren | open data |
| RIVM, zwemwaterregister (Nationaal Georegister/PDOK) | Officiële zwemplekken, waterkwaliteit en waarschuwingen onderweg | open data |
| KNMI Open Data Platform | De neerslagradar, als je die laag aanzet | open data |
| Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten | Natuurgebieden op de kaart, als je die laag aanzet | open data |
| PDOK, Vaarwegmarkeringen Nederland | Boeien en bakens op de kaart, als je die laag aanzet | CC0 |
| Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (PDOK), Wikidata en OpenStreetMap | Radar-ogen: welke plekken er in je kijkrichting staan, met bouwjaar en architect waar die bekend zijn — alleen als je Radar-ogen zelf aanzet | naamsvermelding / CC0 / ODbL |
De gids draait op open bronnen en open software. Er zit geen betaalde kaartdienst in en geen taalmodel: de zinnen worden uit sjablonen opgebouwd rond feiten die ergens vandaan komen. De enige uitzondering staat standaard uit: Radar-ogen laat een taalmodel op je eigen telefoon kijken, en dat mag alleen kiezen uit plekken die al in deze bronnen staan. Er gaat geen foto naar ons toe.
Wat de gids bewust niet doet
Geen ranglijst op snelheid, en tijdens het rijden of varen geen klok en geen punten — deze gids wordt gebruikt terwijl iemand onderweg is. Een klok en een scorebord bestaan alleen in de groepsspeurtocht, die je te voet doet; ook daar staan ze standaard uit, krijg je punten voor de raadsels en voor het halen van een streeftijd, en staat de klok stil zodra het antwoord binnen is. Geen vaarroutes die zelf berekend worden: brughoogtes, sluistijden en ondieptes staan niet betrouwbaar in de kaartgegevens, dus de vaarroutes zijn met de hand nagelopen. En geen verzonnen inhoud, ook niet als dat een stil stuk zou vullen.